လေ့လာသင့်တဲ့ ဖာတီဂေးရှန်း

ဘိုလို နည်းနည်းပါမယ်။ ခုခေတ်ကြီးက ကိုယ်တွေရဲ့ တောင်သူဦးကြီးတွေက တရုတ်တွေ၊ ဗီယမ်နမ်တွေ နောက်ပြီး နိုင်ငံတကာက အဖွဲ့အစည်းတွေနဲ့ အလုပ်လုပ်နေကြတာဆိုတော့ ဘိုလိုလည်း သိရင် ကောင်းတာပေါ့။ 

စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ရင် မြေဆီသြဇာကြွယ်ဝရမယ်။ မကြွယ်နိုင်တော့တဲ့ ခုချိန်ကျတော့ မြေသြဇာတွေကို ထည့်လာရတယ်။ အဲ့လို မြေသြဇာထည့်တာကို မြန်မာလိုကျ မြေဆီကျွေးတယ်ပေါ့။ အင်္ဂလိပ်လိုကျ ဖာတီလိုက်ဇေးရှန်း (Fertilization) လို့ခေါ်ပါတယ်။ 

မြေသြဇာတွေ ပစ်ကျွေးပြီးလိုက်တဲ့ အခါကျတော့ ရေလေး သွင်းလိုက်ရော၊ အဲ့လိုမျိုး စိုက်ခင်းထဲကို ရေသွင်းတယ်လို့ ဆိုရင် Irrigation (အီရီဂေးရှန်း) လို့ ခေါ်ပါတယ်။ 

အဲ့လို ဖာတီလိုက်ဇေးရှန်း ဆိုတဲ့ မြေသြဇာကျွေးတာနဲ့ ရေသွင်းခြင်း ဆိုတဲ့ အီရီဂေးရှန်း (၂) ခုကို ပေါင်းလိုက်တဲ့အခါမှာ မြေသြဇာသွင်းခြင်း ဆိုတဲ့ ဖာတီဂေးရှန်း (Fertigation) ကိုရတာပေါ့။

အစောကတည်းက မြေသြဇာသွင်းတယ်လို့ပြောလိုက်လေ လို့ ပြောရင်လည်း ခံရမှာပဲ။ တတ်နိုင်ဘူးလေ အကုန်ပြောပြချင်တာကိုး။

Fertigation

ကျွေးရမဲ့ မြေသြဇာတွေကို သွင်းရေနဲ့ ဖျော်ပြီးတော့ အပင်တွေကို အစက်ချစနစ်နဲ့ မြေသြဇာသွင်းပေးတာမျိုးကို မြေသြဇာ သွင်းတယ်လို့ ပြောပါတယ်။ အဲ့လိုလုပ်ပေးတာကြောင့် တစ်ပင်ချင်းစီကနေ အာဟာရတွေရပြီးတော့ မြေသြဇာ သုံးစွဲတဲ့ အကျိုးအာနိသင်က ၈၀ ကနေ ၉၀ ရာခိုင်နှုန်း ထိတောင် ရနိုင်တာ ဆိုတော့ သာမာန်ကျွေးတာနဲ့ စာလိုက်ရင် သူက အများကြီး ထိရောက်တဲ့ နည်းလမ်းပါ။ 

ဘာအကျိုးကျေးဇူးတွေ ရမလဲ

(၁) ရေနဲ့ အာဟာရတွေက အပင်အမြစ်နားအထိကို တိုက်ရိုက်ရောက်ပြီး အပင်တွေကနေ စုပ်ယူနိုင်စေပါတယ်။ 

(၂) အပင်တွေအားလုံး ညီတူ ညီမျှ ရတာကြောင့်မို့လည်း အထွက်ကို ၂၅ ရာခိုင်နှုန်းကနေ ၅၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိကို တိုးတက်လာစေပါတယ်။ 

(၃) မြေသြဇာ အသုံးချနိုင်မှုကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်တာကြောင့် မြေသြဇာကုန်ကျစရိတ်ကို အနည်းဆုံး (၂၅) ရာခိုင်နှုန်းကနေ စပြီး လျော့ချပေးနိုင်ပါတယ်။ 

(၄) အဲ့အပြင်ကိုမှ မြေသြဇာကျွေးရတဲ့ လုပ်သားဖိုးတွေ၊ ရေသွင်းရတဲ့ ကုန်ကျစရိတ်နဲ့ အလုပ် ရှုပ်ရတာတွေကိုလည်း လျော့လို့ရပါတယိ။ 

Fertigation မှာ ဘယ်လိုမြေသြဇာတွေ​ ကျွေးလဲ

ယူရီးယားနိုက်ထရိုဂျငိပါတဲ့ ယူရီးယားကို မြေသြဇာသွင်းတဲ့နေရာမှာ အသုံးပြုကြပါတယ်။ သူက ပျော်ဝင်လွယ်ပြီးတော့ ရေထဲမှာပါတဲ့ တစ်ခြားပစ္စည်းတွေနဲ့လည်း ဓာတ်မပြုတာကြောင့် သုံးရလွယ်ပါတယ်။ အပင်အတွက် အရေးကြီးတဲ့ အများလို အာဟာရလည်းဖြစ်တာကြောင့် သူ့ကို မြေသြဇာသွင်းရင် သုံးပါတယ်။ အနည်ကျ စုပုံတာမျိုး မရှိပါဘူး။ 

P Fertigation ( ဖော့စဖိတ် သွင်းခြင်း) 

သူက သတိနည်းနည်းထားရပါမယ်။ အသွင်းမတတ်တဲ့အခါ ဖော့စဖိတ်ဆားတွေ စုနေတတ်လို့ပါ။ ဖော့စဖောရပ် အက်ဆစ် နံ့ မိုနို အမိုနီယမ် ဖော့စဖိတ် ကို သုံးပေးတာက အသင့်တော်ဆုံးဖြစိပါတယ်။

K Fertigation ( ပိုတက်စီယမ် သွင်းခြင်း) 

သူကလည်း ဆားတွေ စုပုံတာမျိုး ရှိမှာမဟုတ်ပါဘူး။ ပိုတက်စီယမ် နိုက်ထရိတ်၊ ပိုတက်စီယမ် ကလိုရိုက်၊ ပိုတက်စီယမိ ဆာလဖိတ် နဲ့ မိုနိုပိုတက်စီယမ် ဖော့စဖိတ် တွေကို ဖာတီဂေရှန်း မှာ သုံးနေကြပါတယ်။ 

အနည်းလို အာဟာရများ

အပင်တွေအတွက် လိုအပ်တဲ့ အနည်းလို အာဟာရတွေဖြစ်တဲ့ အိုင်းယွန်း (Fe)၊ မဂ္ဂနိစ့် (Mn)၊ ဇင့် (Zn)၊ ကော့ပါး (Cu)၊ ဘိုရွန် (B) နဲ့ မိုလက်ဒီနမ် (Mo) စတာတွေကိုလည်း အစက်ချစနစ်နဲ့ အပင်တွေကို သွင်းပေးနိုင်ပါတယ်။ သွင်းနေကြပါတယ်။ 

ကဲ အဲ့လောက်ဆို Fertigation ကို သိလောက်ပြီပေါ့။ 

ထွန်းဝင်းကျော်

Reference

http://agritech.tnau.ac.in/agriculture/agri_nutrientmgt_fertigation.html

ယခုဆောင်းပါးသည် ဦးကြီးတို့အတွက် အကျိုးတစ်စုံတစ်ရာဖြစ်ထွန်းမှု ရှိ/မရှိ ကို "အသုံးဝင်ပါတယ်" "အသုံးမဝင်ပါ" ကို ရွေးချယ်နှိပ်ခဲ့ပေးဖို့ တောင်းးဆိုပါရစေ။