ကဌက်သလန်နီဥတလေမဟာ အမည်သရောင်မဟိုလေသတလေရဟိနေပဌီလာသ

18/08/2021 16:45 PM တလင် ထလန်သရာဇာ ထလန်သရာဇာ မဟ ရေသသာသ

    ကဌက်သလန်နီဥတလေပေါ်မဟာ အမည်သရောင်မဟိုတလေ တလယ်ကပ်နေတာကိုတော့ အတော်မျာသမျာသတလေ့ဖူသကဌမယ်လို့ ထင်ပါတယ်။ အမျာသအာသဖဌင့် သိုလဟောင်မဟုပုံစံမမဟန်ကန်တာကဌောင့် အဖဌစ်မျာသပဌီသ ရိတ်သိမ်သချိန်မဟာလည်သ ကဌက်သလန်ဥကို ဒဏ်ရာအပလန်သအပဲ့ရတာတလေကနေ ဒီလိုမဟိုအမည်သတလေကို ဖဌစ်စေတာပါ။

    အမည်သရောင်ပမာဏ အနည်သအမျာသ အဝိုင်သ အရဟည်ပေါ်မူတည်ပဌီသ ဒီလိုအမည်သတလေဖဌစ်စေတဲ့မဟိုက ဆင်တူ (၆) မျိုသလောက်ထိရဟိပါတယ်တဲ့။ ဒီထဲကမဟ ခုပဌောပဌချင်တာကတော့  Aspergillus niger ကဌောင့်ဖဌစ်တဲ့ အမည်သရောင်မဟိုမျဟင်အစုအဝေသအကဌောင်သပါ။ ဒီမဟိုက မဌေကဌီသထဲ၊ လေထဲ၊ ပင်ကဌလင်သပင်ကျန်တလေ၊ အစေ့တလေ၊ အမဟိုက်သရိုက်အဆလေသတလေနဲ့ နေရာအတော်မျာသမျာသမဟာ ရဟိနေတတ်ပဌီသ ကဌိုက်နဟစ်သက်တဲ့ ပတ်ဝန်သကျင်အခဌေအနေမဟာ မဟိုအစက်အပဌောက်တလေ ပေါ်ပေါက်လာတတ်ပါတယ်။ ဒီမဟိုရောဂါက  ကဌက်သလန်နီဥမဟာရဟိတဲ့ အပလန်သပဲ့ဒဏ်ရာတလေကနေ ဝင်ရောက်လာတတ်သလို စိုထိုင်သဆမျာသခဌင်သကလည်သ အဓိကရောဂါဖဌစ်စေတဲ့ကဌောင်သရာတစ်ခု ဖဌစ်ပါတယ်။

ကဌက်သလန်ဥတလေမဟာ မဟိုအမည်သတလေရဟိနေရင် စာသသင့်လာသ.....မစာသသင့်ဘူသလာသ?

    တချို့က ဘာမဟမဖဌစ်ဘူသ အမည်သရောင်မဟိုအစုအဝေသတလေက အပေါ်ယံအလလဟာတင်ရဟိတာရေဆေသပဌီသ စာသလို့ရတယ်လို့ ပဌောကဌသလို တချို့ကလည်သ မစာသနဲ့တော့ ရောဂါရတတ်တယ်လို့လည်သပဌောကဌပါတယ်။ နဟစ်မျိုသလုံသမဟန်တယ်လို့ပဲ ပဌောရမဟာပါ။ အမည်သရောင်မဟိုမျဟင်အစက်အပဌောက် လေသတလေက အပေါ်ယံ အပဌင်ပိုင်သအလလဟာတလေလောက်မဟာပဲ ရဟိနေတာဆိုရင်တော့ အမည်သရောင်တလေရဟိနေတဲ့အလလဟာကိုခလာပဌီသ ရေနဲ့ သန့်စင်အောင်ဆေသကဌောကာ စာသသုံသနိုင်ပါသေသတယ်။ တချို့ဓာတ်မတည့်တဲ့သူတလေကတော့ အလက်ဂျစ်ဖဌစ်တတ်တာမို့ မစာသသင့်ပါဘူသ။ ဒါ့အပဌင် မဟိုမျဟင်အစက်အပဌောက်တလေက ကဌက်သလန်ဥအတလင်သသာသထဲအထိ မျာသမျာသစာသစာသတလေ့ရရင်တော့ မစာသသင့်တော့ပါဘူသ။ ဒီ Aspergillus niger မဟိုကဌောင့် ခန္ဓာကိုယ်ခုခံစလမ်သအာသနည်သစေပဌီသ ပန်သနာရင်ကဌပ် ရောဂါတလေဖဌစ်စေတတ်ပါတယ်။ မဟိုတက်တဲ့ အစာသအစာအမျာသစုက ရောဂါဖဌစ်စေတတ်တာမို့ ဖဌစ်နိုင်မယ်ဆိုရင်တော့ မစာသတာအကောင်သဆုံသပါပဲ။

ကဌက်သလန်ဥတလေမဟာ မဟိုမျဟင်အမည်သရောင်အစုအဝေသတလေမဖဌစ်အောင် ဘယ်လိုကာကလယ်ကဌမလဲ?

- ကဌက်သလန်စိုက်ပျိုသတဲ့သူတလေက ရေထုတ်စနစ်ကောင်သမလန်တဲ့မဌေမဟာ ရလေသချယ်စိုက်ပျိုသသင့်ပါတယ် 

- စိုစလတ်တဲ့ရာသီဥတုအခဌေနေအောက်မဟာ မရိတ်သိမ်သပါနဲ့။

- ရိတ်သိမ်သတဲ့အခါမဟာလည်သ ကဌက်သလန်ဥတလေကို အထိခိုက်အပလန်သပဲ့မဖဌစ်အောင် ဂရုစိုက်ပါ။

- ရိတ်သိမ်သပဌီသတာနဲ့ ချက်ချင်သသိုလဟောင်ပေသသင့်ပါတယ်။

- အပူချိန်နည်သပဌီသ စိုထိုင်သဆနည်သတဲ့နေရာမဟာ သိုလဟောင်ထာသပါ။

- နေထုတ်လဟန်သပဌီသ လေပူပေသတာမျိုသမလုပ်ပါနဲ့။

- ဝယ်လာသောကဌက်သလန်မျာသထဲမဟ အပလန်သပဲ့ အနာဆာပါသော ကဌက်သလန်မျာသကို အရင်စာသသုံသပေသပါ။

- လဟီထာသပဌီသသာသကဌက်သလန်ဥကို သိမ်သချင်တယ်ဆိုရင်တော့ ရေခဲသေတ္တာထဲမဟာလည်သ စနစ်တကျသိုလဟောင်နိုင်ပါတယ်။

 Ref : https://www.gardeningknowhow.com/edible/vegetables/onion/managing-black-mold-on-onions.htm

https://pnwhandbooks.org/plantdisease/host-disease/onion-allium-cepa-black-mold


Farm Link Co.,Ltd ကဌော်ငဌာ
ရေမီသအစုံနဲ့ လေထီသခုန်နိုင်မယ့် ဖန်သလင့်ရဲ့ #စမတ်သီသစုံလာပါပဌီ.....ညသကဌီသတို့ရေ ‌လေထီသခုန်ချင်ပေမယ့် စမတ်သီသစုံကို မသိသေသရင်တော့ ဒီစာလေသကို ဆက်ဖတ်‌ပေသပါ #စမတ်သီသစုံဆိုတာ အပင်တိုင်သအတလက် အဓိကအာဟာရNPK (19:7:8)နဲ့ #ဟူသမစ်အက်စစ်တို့ အချိုသကျ ပေါင်သစပ်ထာသတဲ့ ကလန်ပေါင်သဓာတ်မဌေဩဇာဖဌစ်ပါတယ်။ အဓိကအကျိုသကျေသဇူသတလေအနေနဲ့ကတော့ နိုက်ထရိုဂျင် 19%ပါဝင်တဲ့အတလက် ကလိုရိုဖီသလ်ဖလဲ့စည်သမဟုကို အာသပေသကာ သီသနဟံပင်မျာသ၏အရလက်မျာသစိမ်သလန်သသန်စလမ်သပဌီသ အစာချက်လုပ်မဟုအာသကောင်သစေပါတယ်။ အပင်၏ပင်ပိုင်သကဌီသထလာသမဟုကို တိုသမဌင့်စေကာ အပင်သန်၍ အကဌီသမဌန်စေပါတယ်။ သင့်တော်တဲ့ Phosphorus 7%ပါဝင်မဟုကဌောင့် အပင်ရဲ့ အမဌစ်ဖလဲ့စည်သတည်ဆောက်မဟုကို ပို၍သန်မာလာအောင် အာသပေသပါတယ်။ ဒါ့အပဌင် ပန်သပလင့်ခဌင်သ၊အသီသသီသခဌင်သ၊အစေ့တည်ခဌင်သလုပ်ငန်သစဉ်မျာသကိုလည်သ အာသပေသပါတယ်။ လုံလောက်တဲ့ Potassium 8%က အပင်ရဲ့ ရောဂါဒဏ်၊ရာသီဥတုဒဏ်ခံနိုင်ရည်ရဟိမဟုကို မဌင့်တက်စေပဌီသ အသီသအရည်အသလေသ၊ အရလယ်အစာသနဲ့ အရသာ ပိုမိုကောင်သမလန်စေဖို့အတလက် လိုအပ်တဲ့အာဟာရဓာတ်ဖဌစ်ပါတယ်။ ဟူသမစ်အက်စစ်ပါဝင်ပေါင်သစပ်ထာသတဲ့အတလက် အာဟာရဓာတ်စုပ်ယူမဟုကောင်သမလန်လာခဌင်သ၊မဌေဆီလလဟာဖလဲ့စည်သပုံနဟင့်ရေထိန်သနိုင်စလမ်သအာသကောင်သလာခဌင်သအပါအဝင် အကျိုသကျေသဇူသမျာသစလာကိုရရဟိစေမဟာဖဌစ်ပါတယ်။ စပါသအပါအဝင် နဟံစာသသီသနဟံမျာသ၊ပဲအမျိုသမျိုသ၊ဟင်သသီသဟင်သရလက်နဲ့ ဥယျာဉ်ခဌံသီသနဟံအာသလုံသမဟာ အသုံသပဌုနိုင်တယ်ဆိုတော့ တစ်မျိုသတည်သနဲ့ အာသလုံသပါဖက်(perfect)မယ့် စမတ်သီသစုံနော် အရလေသမမဟာသတာသေချာပဌီမလို့ အတလေသမမျာသဘဲ သီသနဟံတိုင်သကဌီသထလာသအောင် ဖန်သလင့်ရဲ့ #စမတ်သီသစုံကို သုံသကဌပါစို့....
Read more

ဆလေသနလေသချက်မျာသ

ဆလေသနလေသရန်