“ မိုးရာသီတွင် အဖြစ်များသော ကြက်ဝမ်းကျရောဂါကို ကာကွယ်ကုသနည်း”

ကြက်ဝမ်းကျရောဂါ(Fowl Cholera)မှာ အချိန်အခါမရွေး ဖြစ်ပွားတတ်သော ရောဂါတစ်မျိုးဖြစ်ပြီး မိုးရာသီအကူး၌ အဖြစ်များပါသည်။ အသေအပျောက်များ၍ ကူးစက်မှု လျင်မြန်သောကြောင့် ခြံလုံးကျွတ်သေစေနိုင်သော ကြောက်မက်ဖွယ်ရောဂါတစ်မျိုး ဖြစ်ပါသည်။

ရောဂါဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်းများမှာ-

- အဓိကအားဖြင့် ကြက်ဝမ်းကျရောဂါကို ဖြစ်စေတတ်သော ရောဂါပိုးများကို ရှူရှိုက်မိ၍ ဖြစ်တတ်ပါသည်။

- ရာသီဥတု အပြောင်းအလဲများ၊ အစားအသောက်အပြောင်းအလဲများနှင့် ကြက်များအားနည်းလာသောအခါတွင်လည်း ရောဂါဖြစ်ပွားတတ်ပါသည်။

ရောဂါလက္ခဏာများအနေဖြင့်-

- ခေါင်းငိုက်စိုက်ကျ၍ အပူချိန်တက်ပြီး အမောက်နှင့် ပါးပြင်များမှာ အညိုရောင်ဖြစ်နေတတ်ပါသည်။

- ရောဂါပိုးသည် ခြေထောက်နှင့် တောင်ပံကြွက်သားများကို တိုက်ခိုက်ခြင်းကြောင့် ခြေထောက်များမှာ ယောင်ရမ်း၍ သန်စွမ်းမှု မရှိတော့ပါ။

- အစာစားစဥ် အတောင်ခါ၍သော်လည်းကောင်း၊ အိပ်တန်းဝင်ချိန်တွင် အိပ်စင်ပေါ်မှ ပြုတ်ကျ၍သော်လည်းကောင်း သေတတ်ပါသည်။

-မသေမီ ဝမ်းပျော့ပျော့သွားတတ်၍ ဝမ်းမှာအစိမ်းရောင်ရှိတတ်ပြီး အနံ့မှာ အလွန်ဆိုးဝါးလှပါသည်။ 

- သေနှုန်းမြန်မှုသည် ရောဂါဖြစ်ပွားမှုပေါ်မူတည်ပါသည်။ များသောအားဖြင့်(၂-၃)ရက်အတွင်း ကြက်များသေကြေတတ်ပါသည်။

ရောဂါကူးစက်ပုံ

       ရောဂါရှိသောကြက်နှင့် အခြားကြက်တို့ ထိတွေ့ခြင်းအားဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ ခြံလုပ်သားများ မကြာခဏ ကြက်ခြံသို့ ဝင်ထွက်သွားလာမှုကြောင့်လည်းကောင်း၊ ရောဂါ ရှိကြက်၏ မစင်၊ ရေနှင့် အစာထိတွေ့မှုကြောင့်လည်းကောင်း ရောဂါပိုးများမှာ တစ်နေရာမှ အခြားတစ်နေရာသို့ ကူးစက်ပြန့်ပွားသွားနိုင်ပါသည်။သို့သော် လူသို့ကူးစက်ခြင်း မရှိဘဲ ကြက်အချင်းချင်းသာ ကူးစက်နိုင်ပါသည်။

ကာကွယ်မှုအနေဖြင့်-

- ကြက်ခြံသန့်ရှင်းရေးနှင့် ရောဂါပိုးမွှားနှိမ်နင်းရေးသည် အဓိကဖြစ်ပါသည်။ အမြဲသန့်ရှင်းမှုရှိခြင်းနှင့် ပိုးသတ်နေခြင်းဖြင့် ရောဂါဖြစ်ပွားမှုကို ကာကွယ်နိုင်ပါသည်။

- ရောဂါဖြစ်ပွားနေသည့် ကြက်များကို သီးခြားစီ ခွဲထားရမှာဖြစ်ပြီး သေဆုံးသွားသောကြက်များကိုလည်း မြေမြှုပ်ပေးရပါမည်။

- ကြက်ခြံရှိ သောက်ရေခွက်၊ အစာခွက်တို့ကို ပိုးသတ်ဆေးဖြင့် သန့်စင်ရန် လိုအပ်ပါသည်။

- ကြက်ခြံသန့်ရှင်းရေး အလေးထားဆောင်ရွက်ရေး၊ အချိန်မှန် ပိုးသတ်ပေးရေးနှင့် ကြိုတင်ကာကွယ်ဆေးများထိုးနှံပေးခြင်းဖြင့် ရောဂါဖြစ်ပွားမှုကို ကောင်းစွာကာကွယ်နိုင်ပါသည်။ 

ကုသနည်းမှာ-

၁။ အေဗွီတော့စ်(Aviots) ဆာလ်ဖာမီသာဇင်း ၃၃.၃% ဆေးရည်(Sulfamethazine 33.3% Solution)ဆေးကို သောက်ရေ ၁ ဂါလံ အတွက် ဆေးလက်ဖက်ရည်ဇွန်းကြီး ၁ ဇွန်းခန့် ( ၁၂ စီစီ) ဖျော်ထည့်ပြီး ၃ ရက်တိုက်၊ ၂ရက်နားစနစ်ဖြင့် တိုက်ကျွေးနိုင်ပါသည်။

၂။ ဆာလ်ဖာဒိုင်မီသော်ဆင်း(Sulfadimethoxine) ဆေးကိုလည်း ကြက်သောက်ရေတွင် ၅%ကျော်ထည့်ပြီး ၂ ရက်၊ ၃ ရက် တိုက်ကျွေးပါက ကြက်ဝမ်းကျရောဂါကို သက်သာပျောက်ကင်းစေပါသည်။

၃။ ကြက်ဝမ်းကျရောဂါနှင့် သွေးဝမ်းတို့ကိုကုသရာမှာ အေဗီချိုင်းနားဆေးမှုန့် (Aviochina Powder) ကလည်း အစွမ်းထက်လှပါသည်။ ကြက်များ သွေးဝမ်း မဖြစ်အောင်၊ ဝမ်းကျရောဂါ မဖြစ်အောင် ကာကွယ်သည့်အနေဖြင့် ဆေး ၁ ထုပ်ကို ငှက်ပျောဖူးပုလင်းအလုံး ၃၀ ဖြင့် ထည့်ဖျော်ပြီး ရက်ပေါင်း ၆၀ နီးပါး တိုက်ကျွေးနိုင်ပါသည်။

၄။​ မွေးမြူရေးသမားအချို့ကတော့ ကြက်ဝမ်းကျရောဂါအတွက် ထရစ်ပယ်ဆာလ်ဖာ(Triple Sulfa)ကို ကြက်စာ ၃ ပိဿာတွင် ဆေး ၁၆ ပြားထည့်ပြီး ၃ ရက်မှ ၅ရက်ထိတိုက်ကျွေးကြပါသည်။

၅။ ထို့ပြင် အက်စ်ကြူ ၂၅(S.Q 25) ကလည်း ကြက်ဝမ်းကျရောဂါကို ကုသနိုင်တဲ့ ဆေးတစ်မျိုးဖြစ်သည်။ ရေ ၂ဂါလံခွဲမှာ ဆေးအနေနဲ့ လက်ဖက်ရည်ဇွန်း ၁ဇွန်းထည့်ဖျော်ပြီး ၃ ရက်တိုက်၊ ၃ ရက်နားစနစ်ဖြင့် ကုသပါ။ ဝမ်းကျရောဂါဖြစ်နေတဲ့ ကြက်များကိုလည်း အခြားကြက်များနှင့် ရောမထားဘဲ သီးသန့်ခွဲထားရပါမည်။

ဆောင်ပါးများ/သတင်းများပြန်လည်ကူးယူဖော်ပြလိုပါက "အစိမ်းရောင်လမ်းမှ ကူးယူဖော်ပြပါသည်" ဟုထည့်ပေးပါရန် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။