ယူရီးယားဓာတ်မြေဩဇာက အပင်အတွက် ဘယ်လိုအလုပ်လုပ်တာလဲ?

တောင်သူဦးကြီးတို့အနေဖြင့် စိုက်ခင်းသို့ အသုံးပြုလိုက်သော ပုလဲခေါ် ယူရီးယား ဓာတ်မြေဩဇာကို အပင်၏အမြစ်မှတိုက်ရိုက်စုပ်ယူစားသုံးသည်ဟု ထင်မှတ်ခဲ့ကြဖူးပါလိမ့်မည်။  ထိုထင်မြင်ချက်သည် မမှန်ပါ။

ဆိုတော့ ဘယ်များရောက်သွားတာလဲ?

ထည့်လိုက်သော ယူရီးယားဓာတ်မြေဩဇာသည် ရေဖြင့် ဓာတ်ဖလှယ်ခြင်းပြုပြီးနောက် ဖြစ်ပေါ်လာသော နိုက်ထရိုဂျင်အိုင်ယွန်း (Nitrogen ion)ကိုသာ အပင်၏ အမြစ်မှတစ်ဆင့်စုပ်ယူစားသုံးနိုင်ပါသည်။ ဓာတ်ဖလှယ်ပြီးနောက် နိုက်ထရိုဂျင်အိုင်ယွန်းတစ်မျိုးတည်းဖြစ်ပေါ်လာသည်မျိုး မဟုတ်ဘဲ အပင်မှမစားသုံးနိုင်သော နိုက်ထရိုဂျင်ဓာတ်ငွေ့(N2)ကို လေထဲမှတစ်ဆင့်အငွေ့ပျံဆုံးရှုံးမှုအဖြစ်လည်းကောင်း၊အမိုးနီးယမ်းအိုင်းယွန်း(NH4+)ဓာတ်ကိုစီးဆင်းရေနှင့်အတူပါသွားပြီး ဆုံးရှုံးမှုအဖြစ်လည်းကောင်း၊ အမိုးနီးယားဓာတ်ငွေ့(NH3)အဖြစ်လေထဲသို့ အငွေ့ပျံဆုံးရှုံးမှုအဖြစ်လည်းကောင်း၄၀%ခန့် ဆုံးရှုံးမှုများဖြစ်စေသည်။ လယ်ထဲသို့ထည့်လိုက်သော ယူရီးယားဓာတ်မြေဩဇာပမာဏ၏ ၄၀ရာခိုင်နှုန်းကိုသာ အပင်မှရရှိပြီး၂၀ရာခိုင်နှုန်းကို မြေဆီလွှာမှ စုပ်ယူထားပြီး နောက်စိုက်‌သောသီးနှံပင်က စားသုံးနိုင်သည်။ကျန် ၄၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်သည် အပင်မှမရရှိဘဲ ဆုံးရှုံးမှုများဖြစ်စေနိုင်သည်။

ဆုံးရှုံးမှုပမာဏကိုဥပမာဖြင့်ပြောပြရမည်ဆိုလျှင် သီးနှံရာသီတစ်လျှောက်တွင် ယူရီးယားဓာတ်မြေဩဇာ ၂အိတ်ကို ဦးကြီးများ သုံးစွဲမည်ဆိုလျှင် တစ်အိတ်ခန့်သာအပင်မှရရှိနိုင်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ဆုံးရှုံးမှု မဖြစ်ရလေအောင် ယူရီးယားပုလဲမြေဩဇာကို လယ်ထဲသို့ထည့်သွင်းအသုံးပြုရာတွင် စနစ်တကျအသုံးပြုသင့်ပါသည်။ စပါးပင်သက်တမ်းတစ်လျှောက်လုံးအတွက် ပုလဲမြေဩဇာတစ်အိတ်လျှင် သဘာဝမြေဩဇာ (နွားချေး/မြေဆွေး/အီးအမ်ဘိုကာရှီ/အမှိုက်ဆွေးစသည့်)၃ အိတ်ဖြင့် ၁:  ၃ ရောစပ်ပက်ကျွေးခြင်းဖြင့် အာဟာရဆုံးရှုံးမှုကို သက်သာစေနိုင်ပါသည်။ မည်သည့်သီးနှံမဆိုမြေဩဇာကျွေးမည်ဆိုလျှင် ယူရီးယားဓာတ်မြေဩဇာနှင့် သဘာဝမြေဩဇာ ၃ ချိုး ၁ ချိုးကို အစိုဓာတ်မများလွန်း‌စေဘဲ လေလုံအောင်တစ်ညသိပ် နှပ်ထား၍ ရောစပ်အသုံးပြုခြင်းဖြင့် အာဟာရဆုံးရှုံးမှုနည်းစေနိုင်ပါသည်။ အကြောင်းမှာ မြေဆီလွှာတွင် မျက်စိဖြင့်မမြင်ရနိုင်သော အကျိုးပြုအဏုဇီဝပိုး(Soil Microbes) များက ယူရီယားမြေဩဇာကို စားသုံးပြီး လျင်မြန်စွာပွားများကြသည့်အတွက်ဖြစ်သည်။ ထိုအကောင်ငယ်များသေကြေပျက်စီးပြီးနောက်မှ အပင်မှ စားသုံးနိုင်သော အာဟာရဓာတ်များကိုအပင်မှရရှိနိုင်သည်။ ထို့နည်းတူ သဘာဝမြေဩဇာ /မြေဆွေးတွင်ပါဝင်သော အဏုဇီဝအကောင်ငယ်များသည် ကြားခံအဖြစ်ထိန်းထားပြီး အပင်မှဓာတ်ဖလှယ်‌သောနည်းဖြင့် ထည့်သွင်းထားသော ဓာတ်မြေဩဇာ၏ အာဟာရကို အချိန်ကြာရှည်စွာမဆုံးရှုံးအောင် ထိန်းသိမ်းပေးထားသည်။

မြေဆီကြဲပက်ချိန်ကို မိုးအုံ့ပါက နေ့လည်ပိုင်းတွင်ကြဲပက်နိုင်သော်လည်း နေပူပြင်းပါက ညနေ‌ ၃ နာရီနောက်ပိုင်းမှသာ ကြဲပက်သင့်ပါသည်။

စပါးခင်းတွင် မြေဩဇာအရောကိုထည့်သွင်းပြီးနောက် တမန်းနှိုးကိရိယာအသုံးပြုပြီး တမန်းပြင်အောက်သို့ရောက်ရှိအောင်ဆောင်ရွက်နိုင်ခြင်းဖြင့် ပိုမိုထိရောက်ပြီး အဟာရဆုံးရှုံးမှု‌နည်းစေနိုင်ပါသည်။

ဆောင်းပါးများ/သတင်းများ ပြန်လည်ကူးယူဖော်ပြလိုပါက "အစိမ်းရောင်လမ်းမှ ကူးယူဖော်ပြပါသည်" ဟုထည့်ပေးပါရန် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။