ခရမ်းချဥ်အပင်ညှိုးရခြင်းအကြောင်းရင်းများနှင့် ထိန်းသိမ်းနည်းများ(၂)
ခရမ်းချဉ်ပင်တွေညှိုးလာပြီဆိုရင် ပိုးကြောင့် ဒါမှမဟုတ် ရောဂါကြောင့်ဆိုပြီး အများဆုံး တွေးမိ ကြမှာပါ။ ဒါပေမဲ့ တကယ်ကတော့ ဒီ့ထက်ပိုတဲ့အကြောင်းအရာတွေ အများကြီးရှိပါသေးတယ်။ ဒါတွေကိုသိပြီး ဆောင်ရန်၊ ရှောင်ရန်တွေလုပ်ဖို့ အပိုင်း(၁) မှာ တချို့ကို ဖော်ပြပြီးဖြစ်ပါတယ်။ အခု အပိုင်း(၂) မှာလည်း ကျန်နေသေးတဲ့အကြောင်းရင်းအချို့နဲ့ ထိန်းသိမ်းနည်းတွေကို ဆက်လက်ဖော်ပြပေးသွားပါမယ်။
၆။ ဘက်တီးရီးယားရောဂါကြောင့် အပင်ညှိုးခြင်း

ခရမ်းချဉ် စိုက်ပျိုးရေးသမားတွေကတော့ ဒီရောဂါကို “ စိမ်းညှိုးရောဂါ” လို့ ခေါ်ကြပါတယ်။
Bacterium Ralstonia solanacearum (formerly known as Pseudomonas solanacearum)
ဆိုတဲ့ ဘက်တီးရီးယားကြောင့်ဖြစ်ပြီး ကော့ပါး၊ ကာဆူကာမိုင်စင် ဖျန်းရုံနဲ့ မရပါဘူး။
ဘက်တီးရီးယား ဟုတ်မဟုတ်စမ်းသပ်ဖို့ကတော့ ဖန်ခွက်အကြည်ထဲကို ရေထည့်ပြီး ညှိုးနေတဲ့ ခရမ်းချဉ်အညွန့်ကို ဘရိတ်ဓါးနဲ့ ဖြတ်ပြီး စိမ်ကြည့်ပါ။ မီးခိုးငွေ့ ကဲ့သို့ ဘက်တီးရီးယားစိမ့်ထွက်ရည်လေးတွေ မြင်ရမှ ဘက်တီးရီးယားရောဂါ ဖြစ်ပါလိမ့်မယ်။
ဘက်တီးရီးယားပင်ညှိုးရောဂါဟာ ကူးစက်ချိန်ကလည်း အရမ်းမြန်လို့ ကုသဖို့ထက် ရောဂါမဖြစ် အောင် ဘယ်လိုကာကွယ်ရမလဲဆိုတာ အရင်သိဖို့ ကြိုတင်လုပ်ဆောင်ဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။
ရေများခြင်း၊ မြေသြဇာများ ကျွေးခြင်း(height rate fertilized)၊ ယူရီးယား နှုန်းထားများခြင်း၊ မြေချဥ်ငန်ကိန်းနိမ့်ခြင်း၊ ပေါင်းမြက်နဲ့ပိုးမွှားကျရောက်မှုတွေက နောက်ဆက်တွဲဘက်တီးရီးယား ရောဂါဝင်ရောက်နိုင်လို့ စနစ်တကျပေါင်းရှင်း ပိုးကင်းဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။
၇။ ပိုးမွှားကျရောက်မှုကြောင့် အပင်ညှိုးရခြင်း
ဥပမာအားဖြင့်..
- မြေအောင်းပိုး အမြစ်ကိုက်ဖြတ်ခံရခြင်း/ပင်စည်ရစ်ခြင်း
- Stalk borer(အညွန့်ထိုးပိုး)ကျခြင်း
- Root knot(မြစ်ဖုနီမတုတ်)
- လှေး(thrips) နောက်ဆက်တွဲ TSWV(tomato spotted wilt virus) ပင်ညှိုး ဗိုင်းရပ်ရောဂါ ကျ ရောက်ခြင်း။
စတာတွေဟာ ပိုးမွှားရောဂါကြောင့် ခရမ်းပင်ချဉ်တွေ ညှိုးရခြင်းအကြောင်းရင်းတွေ ဖြစ်ပါတယ်။
၈။ သီးနှံပင်ဓါတ်မတည့်မှု (Allilopathy)ကြောင့် အပင်ညှိုးခြင်း
ခရမ်းချဉ်ခင်းအနီးတွင် သစ်ကြားပင်မျိုးနွယ်ပင်(Walnut family)ရှိပါက ၄င်းအပင်ရဲ့ အရွက်၊အသီး၊ အခေါက် နဲ့ အမြစ်ကျရောက်မှုတွေကြောင့် ဓါတ်မတည့်မှုတွေဖြစ်ပြီး အပင်တွေ ညှိုးတတ်တာလည်း ရှိပါတယ်။
အလီလိုပသီ ဖြစ်စဉ်နဲ့ ဆက်စပ်နေတာဖြစ်ပါတယ်။
#ဒါတွေကို ကာကွယ်ဖို့ဆိုရင်..
- စိုက်ခင်းနဲ့ သစ်ကြားပင်မျိုးတွေနဲ့ အနည်းဆုံးပေ ၅၀-၆၀ ကွာ ရှိရပါမယ်။
- စိုက်ခင်းထဲကို အရွက်တွေမကျအောင်၊ မြေဆွေးထဲမှာ အရွက်၊ အခေါက်မပါရအောင်တွေကို ဂရုစိုက်ပေးရပါမယ်။
အထူးသဖြင့် တောင်ပေါ် ဒေသ၊ သစ်တောစိုက်ခင်း ဝန်းကျင်တွေအတွက် သတိပြုစရာပါ။
ဖော်ပြပါ အကြောင်းအရာတွေ လေ့လာပြီးပြီဆိုရတော့ ခရမ်းချဉ် စိုက်ပျိုးရေးသမားများအနေနဲ့
အပင်ညှိုးလက္ခဏာကိုကြည့်ပြီး ဘာကြောင့် ညှိုးတာ ဖြစ်နိုင်သလဲ.? ဆိုတာ၊သိရှိနိုင်လောက်ပြီ..လို့ယူဆပါတယ်။
မလိုအပ်ပဲ မှိုသတ်ဆေး၊ ပိုးသတ်ဆေးတွေ မဖျန်းမိစေအောင်နဲ့ မိတ်ဆွေတောင်သူများ စိုက်ပျိုးရေးဗဟုသုတရစေရန် ရည်ရွယ်ပြီးရေးသားတင်ပြလိုက်ပါတယ်။
စေတနာများစွာဖြင့်..
ဒို့ဦးလေး
ဆောင်းပါးများ/သတင်းများ ပြန်လည်ကူးယူဖော်ပြလိုပါက "အစိမ်းရောင်လမ်းမှ ကူးယူဖော်ပြပါသည်" ဟုထည့်ပေးပါရန် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်။
Agriculturalist
လွန်ခဲ့သော ၉ လ ကဘယ်လိုမြေခံတွေ ပိုးသတ်ဆေးတွေ မှိုသတ်ဆေးတွေ နဲ့ ကာကွယ်နိုင်လဲ
ေမာင်
လွန်ခဲ့သော ၄ နှစ် ကဟု
ဆက်စပ်မေးခွန်းများ
မင်္ဂလာပါ စိုက်ပျိုးရေးပညာရှင်များခင်ဗျာ။ ကျွန်တော့်စပါးခင်းမှာ ဂုတ်ကျိုးရောဂါ ဝင်နေပါတယ်။ လက်ရှိ စပါးက နို့ရည်ဝင်အဆင့်တော့ကျော် ဖြစ်ပါတယ်။ ရိတ်သိမ်းဖို့ ရက် ၂၅ခန့် လိုပါသေးတယ်။ စပါးခင်းတစ်ခင်းလုံး ရောဂါပျံ့နှံ့နေပါတယ်။ စပါးနှံ ၃၀% ခန့် ဂုတ်ကျိုးပြီး ဖြူခြောက်နေပါတယ်။ ရောဂါကလည်း နေ့စဉ် တိုးလာနေပါတယ်။ မေးချင်တာက— ၁။ ဒီအချိန်မှာ မှိုသတ်ဆေး ဖျန်းသင့်ပါသလား။ ၂။ ဖျန်းသင့်တယ်ဆိုရင် ဘယ်ဆေးအမျိုးအစား သုံးသင့်ပါသလဲ။ ၃။ ရိတ်သိမ်းဖို့ ရက် ၃၀ သာလိုတော့တဲ့အတွက် ဘယ်ဆေးက သင့်တော်ပါသလဲ။ ၄။ ကျန်ရှိနေတဲ့ စပါးနှံတွေကို ရောဂါမထပ်ပြန့်အောင် ကာကွယ်နိုင်ပါသလား။ အခုပုံက ရိုက်ထားတာ ၂ရက်ရှိပါပီဗျာ အကြံဉာဏ်ပေးကြပါဦးခင်ဗျာ။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။
Nyi Nyi Aung • ဖြေကြားချက် 2 ခု
မုိခါ မျိုး27ရက်သား 10ရက်သားခန့် တန်းရှင်း ရွေးချယ် ၊ 15ရက်သားကျော်ကယူနတီမှိုဆေးဖြန်းထားပြီး 25ရက်သားက(ပုံပါ) ပိုးသတ်ဆေးဖြန်းထားပါတယ် အပင်တွေ သေနေလို့ တစ်ချို့က ပုံပါအတိုင်းအညွှန့်ပုပ်ပုပ် သွားလို့ ပိုးကြောင့်လား မှိုကြောင့်လား ဖြေပေးပါဦး ဆရာတို့
Hlaing Min Tun • ဖြေကြားချက် 1 ခု
ကျွန်တော်ပဲတီိစိမ်းအခင်းအပင်တွေညိုးသေနေပါတယ်မြေကြီးကလည်းအလွန်စိုနေပါတယ်ပဲပင်ဆက်မသေအောင်ဘယ်လိုကာကွယ်ကုသရမလဲဆရာ
လက်တွေ့တောင်သူ • ဖြေကြားချက် 1 ခု
ဆင်းသုခစပါးအရွက်တွေအဝါရောင်ဖြစ်နေလို့ပြန်ကောင်းအောင်ဘယ်လိုလုပ်ရမလဲ
Hein Hein Htet • ဖြေကြားချက် 1 ခု
သီးလုံးဖောက်ပိုးနဲ့ ပွင့်ထွေးပိုးကတစ်မျိုးတည်းလား ဘယ်လိုကွာလဲ ဆရာ
Saw Samson • ဖြေကြားချက် 1 ခု
နောက်ဆုံး ဆောင်းပါးများ
ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ သိပ္ပံပညာ (အပိုင်း-၆)
10/11/2026
နိုဝင်ဘာ ၉ မှ ၁၅ ရက်အတွင်း မြန်မာနိုင်ငံကို ခြိမ်းခြောက်နိုင်သည့် မုန်တိုင်းဖြစ်ပေါ်နိုင်ခြေ လုံးဝမရှိ
09/11/2026
အပင်ရဲ့ အစာချက်လုပ်မှုကို ထိခိုက်စေတဲ့ သရက်ခေါင်ညွန့်စားပိုး(သို့) သရက်ရွက်အိမ်ဖွဲ့ပိုး
09/11/2026
တစ်ပတ်စာ ဈေးကွက်သုံးသပ်ချက် (2-6.11.2026)
06/11/2026
စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ ကချင်ပြည်နယ်နှင့် ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်ပိုင်း) ဒေသများအတွက် မိုးလေဝသခန့်မှန်းချက် (နိုဝင်ဘာ ၅ -၁၁အထိ)
06/11/2026
More from Thar Po
အားလုံး
Farm Link Co.,Ltd
ရေမီးအစုံနဲ့ လေထီးခုန်နိုင်မယ့် ဖန်းလင့်ရဲ့ #စမတ်သီးစုံလာပါပြီ.....ဦးကြီးတို့ရေ လေထီးခုန်ချင်ပေမယ့် စမတ်သီးစုံကို မသိသေးရင်တော့ ဒီစာလေးကို ဆက်ဖတ်ပေးပါ #စမတ်သီးစုံဆိုတာ အပင်တိုင်းအတွက် အဓိကအာဟာရNPK (19:7:8)နဲ့ #ဟူးမစ်အက်စစ်တို့ အချိုးကျ ပေါင်းစပ်ထားတဲ့ ကွန်ပေါင်းဓာတ်မြေဩဇာဖြစ်ပါတယ်။ အဓိကအကျိုးကျေးဇူးတွေအနေနဲ့ကတော့ နိုက်ထရိုဂျင် 19%ပါဝင်တဲ့အတွက် ကလိုရိုဖီးလ်ဖွဲ့စည်းမှုကို အားပေးကာ သီးနှံပင်များ၏အရွက်များစိမ်းလန်းသန်စွမ်းပြီး အစာချက်လုပ်မှုအားကောင်းစေပါတယ်။ အပင်၏ပင်ပိုင်းကြီးထွားမှုကို တိုးမြင့်စေကာ အပင်သန်၍ အကြီးမြန်စေပါတယ်။ သင့်တော်တဲ့ Phosphorus 7%ပါဝင်မှုကြောင့် အပင်ရဲ့ အမြစ်ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်မှုကို ပို၍သန်မာလာအောင် အားပေးပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ပန်းပွင့်ခြင်း၊အသီးသီးခြင်း၊အစေ့တည်ခြင်းလုပ်ငန်းစဉ်များကိုလည်း အားပေးပါတယ်။ လုံလောက်တဲ့ Potassium 8%က အပင်ရဲ့ ရောဂါဒဏ်၊ရာသီဥတုဒဏ်ခံနိုင်ရည်ရှိမှုကို မြင့်တက်စေပြီး အသီးအရည်အသွေး၊ အရွယ်အစားနဲ့ အရသာ ပိုမိုကောင်းမွန်စေဖို့အတွက် လိုအပ်တဲ့အာဟာရဓာတ်ဖြစ်ပါတယ်။ ဟူးမစ်အက်စစ်ပါဝင်ပေါင်းစပ်ထားတဲ့အတွက် အာဟာရဓာတ်စုပ်ယူမှုကောင်းမွန်လာခြင်း၊မြေဆီလွှာဖွဲ့စည်းပုံနှင့်ရေထိန်းနိုင်စွမ်းအားကောင်းလာခြင်းအပါအဝင် အကျိုးကျေးဇူးများစွာကိုရရှိစေမှာဖြစ်ပါတယ်။ စပါးအပါအဝင် နှံစားသီးနှံများ၊ပဲအမျိုးမျိုး၊ဟင်းသီးဟင်းရွက်နဲ့ ဥယျာဉ်ခြံသီးနှံအားလုံးမှာ အသုံးပြုနိုင်တယ်ဆိုတော့ တစ်မျိုးတည်းနဲ့ အားလုံးပါဖက်(perfect)မယ့် စမတ်သီးစုံနော် အရွေးမမှားတာသေချာပြီမလို့ အတွေးမများဘဲ သီးနှံတိုင်းကြီးထွားအောင် ဖန်းလင့်ရဲ့ #စမတ်သီးစုံကို သုံးကြပါစို့....