အရည်အသွးကောင်းမျှစ်ကို ဘယ်လိုထုတ်လုပ်မလဲ?

Photo - bamboo shoot

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဝါးမျိုးစိတ်ပေါင်း (၁၀၀) ကျော်ရှိသော်လည်း စားသုံးနိုင်သော ဈေးကွက်ဝင်မျှစ်မှာ အနည်းငယ်သာရှိပြီး  Dendocalamus မျိုးရင်းဝင်ဖြစ်သော ဝါးပိုးမျှစ်များကို အဓိကထား စီးပွားဖြစ်ထုတ်လုပ်ရောင်းချကြသည်။ ဝါးမျိုးမျှစ် များကို နှစ်စဉ် ဂျူလှိုင်လမှ စက်တင်ဘာလလောက်အထိ သဘာ၀ဝါးတောများတွင် နီးစပ်ရာ ဒေသခံတောင်သူများမှ ရိတ်သိမ်းကြသည်။ သစ်တောမဟုတ်သည့် သစ်တောထွက်ပစ္စည်းများအနက် ဝါးသည်လည်း အခြေခံလူတန်းစားများ အတွက် အိမ်ယာအဆောက် အဦးများ ဖန်တီးပေးရုံသာမက မိသားစုစာနပ်ရိပ်က္ခာ ဖူလုံရေးအတွက်လည်း အထောက် အကူပြုသော သဘာဝကဖန်တီးပေးသည့် ရတနာတစ်မျိုးဖြစ်ပါသည်။ လတ်ဆက်သောမျှစ်များ (Fresh Shoot) ကို ရာသီပေါ်သီးနှံများကဲ့သို (လတ်လတ်ဆတ်ဆတ် ထုတ်ယူရောင်းချနိုင်သလို) မိမိတစ်ပိုင်တစ်နိုင်စီးပွားရေးအဖြစ် မျှစ်ချဉ် (Pickle shoot) ၊ မျှစ်ချို ( Dry shoot) များပြုလုပ်၍ တစ်နှစ်ပတ်လုံး သိုလှောင် ၍လည်း ရောင်းချနိုင်ပါသည်။  သို့သော်လည်း အရည်အသွေးကောင်းသောမျှစ်များကို ရေရှည်ထုတ်ယူသုံးစွဲနိုင်ရန်အတွက် ဝါးရုံများကို စနစ်တကျ ပြုစုပျိုးထောင်နည်း၊ မျှစ်များကို စနစ်တကျ ရိတ်သိမ်းနည်း စနစ်များကို သိရှိလေ့လာထားပါက သင်နှင့် သင့်မိသားစု၊ သင်၏ပတ်ဝန်းကျင့်အတွက်ပါ အကျိုးကျေး ဇူးများစွာ ခံစားရရှိမည်ဖြစ်ပါသည်။ မျှစ်သည်အမျိုးမျိုးသော အဟာရဓာတ်များ ကြွယ်ဝစွာပါဝင်သည်။ 

မျှစ်ထုတ်လုပ်ရန်အတွက် ဝါးရုံပြုပြင်ခြင်း နှင့် မျှစ်များကိုစနစ်တကျရိတ်သိမ်းခြင်း - Systemic shoot harvesting 

ဝါးမျှစ်သည်လည်း ဟင်သီးဟင်းရွက်စားသုံးသီးနှံများကဲ့သို့ပင် စနစ်တကျုပြုပြင်ထိန်းသိမ်းရန်လိုအပ်ပါသည်။ ထိုကဲ့သို့ ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းခြင်းအားဖြင့် အရည်အသွေးကောင်းသော မျှစ်များကို ထုတ်လုပ်နိုင်မည်ဖြစ်ပြီး  ပြည်တွင်းဈေးကွက်တွင် သာမက ပြည်ပဈေးကွက်အထိပါ ဈေးကွက်ချဲ့ထွင် တင်ပို့ရောင်းချနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ ဝါးရုံများကို ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းခြင်း မပြုလုပ်ပါက ရေရှည်တွင် ဝါးအရင်းအ မြစ်များ ဆုတ်ယုတ်လာမည်ဖြစ်ပြီး ဝါးမျှစ်ထုတ်ယူ နိုင်မှုပမာဏမှာ လျော့နည်းလာမည်ဖြစ်ပြီး အရည် အသွေးများလည်း ကျဆင်းလာမည်ဖြစ်ပါသည်။ ဝါးရုံထိန်းသိမ်းပြုပြင်နည်း များစွာရှိသော်လည်း အခြေခံကျသောနည်းများဖြင့် စတင်ရန်လိုအပ်ပါသည်။ မျှစ်ကို စီးပွားဖြစ် ထုတ်လုပ်ရောင်းချမည်ဆိုပါက မှန်ကန်သော ဝါးမျိုးစိတ်များရွေးချယ်၍ ဝါးစိုက်ပျိုးရေးခြံများ တိုးချဲ့စိုက်ပျိုးရန် လိုအပ်ပါသည်။ ထိုမှသာဈေးကွက်ဝင်သော၊ အရည် အသွေးကောင်းသော၊ လုံလောက်သောအရေအတွက်ပမာဏ ထုတ် လုပ်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။ မျှစ်ထုတ်လုပ်နိုင်သည့် ဝါးအ မျိုးအစားတွင် ချိုသောအရာသာနှင့် ခါးသက်သောအရသာဟူ၍ ခွဲခြားသတ်မှတ်စိုက်ပျိုးထုတ်လုပ်ကြသည်။ 

၁။ ဝါးသည်မည့်သည့် တခြားသီးနှံများ သစ်ပင်များ မပေါက်ရောက်နိုင်သည့်မြေတွင်လည်း ကောင်းစွာရှင်သန်နိုင်သည်။ 

၂။ မျှစ်ထုတ်လုပ်ရန်အတွက် ဝါးစိုက်ပျိုးပါက ပင်ကြား ( ၁၅ ပေ ) နှင့် တန်းကြား ( ၁၅ ပေ ) ထားရှိရမည်။ 

၃။ ဝါးစိုက်ပျိုးပြီး (၃) နှစ်သားအထိ ထားရှိရမည်ဖြစ်ပြီး မျှစ်စို့များစတင်ထွက်ရှိသည့်   ဧပြီ၊ မေလများတွင် ဝါးရုံများကို ပထမဝါးဆစ်ရောက်သည်အထိ မြေဖို့တင်ပေးရမည်ဖြစ်သည်။ 

၄။ ဇူလိုင်လအရှေ့ပိုင်း ထွက်ရှိလာသောမျှစ်များသည် အရေအတွက်နည်းပါးပြီး သန်မာကောင်းမွန်သောကြောင့် ဝါးရုံ သန်မာကြီးထွားရေးအတွက် ထားရှိရမည်ဖြစ်ပြီး ဇူလိုင်လနောက်ပိုင်းထွက်သော မျှစ်စို့များကိုသာ ရိတ်သိမ်းသင့်ပါသည်။ 

၅။ မနုမရင့်သောမျှစ်များကို အရင်းမှ ရိတ်သိမ်းရမည်ဖြစ်သည်။ 

၆။ မျှစ်များရိတ်သိမ်းပြီးစီးသည့်အခါတွင် ဝါးရုံသန့်ရှင်းရေးပြုလုပ်၍ ဝါးရွက်ဆွေးများ၊ မြေဆွေးများ၊ ကောက်ရိုးများကို ဝါးရုံတွင်ဖုံးအုပ်ပေးခြင်းများ ပြုလုပ်ပါက မျှစ်စို့ထွက်မှုမှာ သိသိသာသာတိုးတက်လာမည် ဖြစ်ပြီး အရည် အသွေးများ လည်း ကောင်းမွန်လာမည်ဖြစ်သည်။ 

အစားအသောက်အဖြစ်အသုံးဝင်ပုံ - Utilization of bamboo shoot

အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများတွင် မျှစ်ကို အဓိကဟင်းလျာများအဖြစ် အမျိုးမျိုးပြုပြင်ထုတ်လုပ်စားသုံးကြသည်။ ဂျပန်လူမျိုးတစ်ဦးလျှင် တစ်နှစ် ငါးကီလိုနှင့် တရုတ်လူမျိုးတစ်ဦးလျှင် တစ်နှစ် (၁.၅) ကီလို စားသုံးကြောင်းသိရပါသည်။ နုနယ်သည့် ဝါးထွက်စအစို့ဖြစ် သည့်မျှစ်အား ပြုလုပ်ခြင်းဖြင့်လည်းကောင်း၊ အချဉ်ပြုလုပ်၍လည်းကောင်း၊ အခြောက်ခံ၍လည်းကောင်း စားသုံးကြပါသည်။ မျှစ်ကို ပြုတ်ပြီး ရေအထပ်ထပ်ဆေးပြီးမှ စားသုံးသင့်ပါသည်။ ဝါးအမျိုးအစားအလိုက်ပြုတ်ခြင်း၊ ရေကြာကြာစိမ်ခြင်းမပြုနိုင်ဘဲ စားသောက်မိလျှင် မူးဝေအော့အန်ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပျဉ်းမနားမြို့နယ်၊ မိုးကုတ်မြို့နယ်နှင့် တောင်ငူအရှေ့ပိုင်းမှ မျှစ်များသည် အရည်အသွေးကောင်းပြီး အရသာအထူးကောင်းမွန်သည်။

BIF

 

 



ယခုဆောင်းပါးက သင့်အတွက် အသုံးဝင်ပါသလား?

  ဆိုရိုးစကား  

"ကမ္ဘာပေါ်မှာ နှစ်စဉ် အစားအစာပေါင်း ၁.၃ ဘီလီယံ တန်ဟာ ဆုံးရှုံး ဒါမှမဟုတ် လေ့လွင့်နေပါတယ်။" (FAO)